de voorzitter

De Voorzitter gaat de dialoog aan. Het gedacht van Georges De Batselier.

 

Op de valreep kregen we dan toch nog een nieuwe regering. Hopelijk zult U het verschil merken. Want terwijl dit land in één van de ergste financiële en economische crisissen verkeerde (en nog steeds) modderden de meerderheidspartijen verder aan en hopen ze bij de bevolking vertrouwen te wekken door ons meer van hetzelfde te geven.

Natuurlijk kan geen enkele regering – ook geen Belgische of een Vlaamse –op zijn eentje deze crisis de baas. Maar de feiten zijn wat ze zijn. Vlak voor Kerstmis publiceerden we een lange lijst van meer dan 100 metaalbedrijven waar in de maanden december en januari economische werkloosheid heerst. Het nieuwe jaar is begonnen. VDAB Limburg maakt zich op om de ruim 900 tijdelijke Ford-arbeiders, die eind vorig jaar te horen kregen dat hun contract omwille van economische redenen niet verlengd werd, te begeleiden. Bij Trebos-Duferco in Tildonk heeft men al aangekondigd dat de productie in de eerste drie maanden van 2009 met 50 tot 75% teruggeschroefd zal wordt en dat de arbeiders twee tot drie weken per maand op de dop zullen moeten staan. Hetzelfde voor onze automobielbedrijven. Bij Ford Genk en Audi Vorst wordt er één dag per week economisch werkloosheid ingevoerd, bij Opel Antwerpen twee dagen. In Genk is de maatregel voor onbepaalde tijd van kracht.  Een half jaar geleden rolden er nog 1.346 auto's per dag van de band, nu is nog 800 auto's per dag: een daling van meer dan 40 procent. Bij Audi zal men maandelijks bekijken hoeveel dagen economische werkloosheid nodig zijn. Opel Antwerpen werkt alvast de komende twee weken slechts zes dagen.

In november 2008 bleek uit de RVA cijfers (de laatst beschikbare) dat er explosie was inzake tijdelijke werkloosheid . In Vlaanderen piekte men boven de 115.000 (in december 2007 waren het een 75.000-tal). De zware december / januari maanden moeten dan nog komen. Het waren trouwens de maatregelen inzake tijdelijke werkloosheid  in het voorstel van bemiddelaar Tollet (optrekken begrensd loon en percentage) die er voor een belangrijk deel voor gezorgd hebben dat de arbeiders in de metaal, maar ongetwijfeld ook in andere sectoren, dit voorstel hebben goedgekeurd. We kunnen alleen maar vaststellen dat deze maatregelen door het geklungel van de meerderheid nog altijd op uitvoering wachten. Sp.a heeft vanuit de oppositie onmiddellijk aangeboden om het IPA te helpen uitvoeren.  De regering denkt de kluis alleen te kunnen klaren. De vraag is alleen wanneer? Vele van onze arbeiders zijn al weken tijdelijk werkloos, met alle koopkrachtverlies dat dit met zich meebrengt.

Maar deze crisis beperkt zich niet tot de tijdelijke contracten of een toename van de tijdelijke werkloosheid. Tot in oktober was er in Vlaanderen nog sprake van dalende werkloosheidscijfers, maar nu heeft de crisis ook de Vlaamse arbeidsmarkt bereikt. Het aantal werklozen gaat in ijltempo omhoog. Het aantal Vlaamse werkzoekenden steeg in vergelijking met december 2007de afgelopen maand met 3,9 procent. De VDAB telt nu 178.037 niet-werkende werkzoekenden (werklozen met een uitkering en schoolverlaters zonder baan), waarmee de werkloosheidsgraad in december 2008 aftikte op 6,22 procent. Bij de mannen zijn er in één jaar tijd 9,7 procent meer werklozen bijgekomen. Onder druk van de economische crisis zetten bedrijven ook duidelijk een rem op de aanwervingen. Jonge schoolverlaters komen daardoor minder aan de bak en het aantal jongeren in wachttijd klom met liefst 7,8 procent. De werkloosheid bij de jongeren steeg met 11 procent. Een economische crisis laat zich altijd eerst voelen bij de kortdurige werklozen. Ook nu stijgt die het sterkst, met 11,4 procent.

Er zijn die zeggen dat er geen reden is tot paniek. 180.000 werklozen in Vlaanderen is nog altijd het derde beste resultaat van de afgelopen vijftien jaar. Inderdaad moet er geen paniek zijn. Maar dan vooral omdat paniek een slechte leermeester is. Voor het eerst steeg de werkloosheid ook in alle Vlaamse provincies. Maar er zijn verschillen, verschillen die alles te maken met de structuur van de werkgelegenheid in die regio's. Het zijn de streken met een hoge industriële tewerkstelling die het zwaarst getroffen worden. In Turnhout en Kortrijk stijgt de werkloosheid met respectievelijk 6,1 en 6,0 procent.  In Vilvoorde met vooral een dienstensector houdt beter stand ( de werkloosheid stijgt er met “slechts” 0,4 procent). De crisis die we vandaag kennen is misschien begonnen bij de banken, maar is in Vlaanderen een crisis van de industrie.

Tussen Kerst en Nieuwjaar stond er aan de poorten van Bekaert Aalter een waakzaamheidscomité om te beletten dat de directie machines zou overbrengen naar Slovakije. Wat er vandaag nodig is, is een waakzaamheidcomité voor de industrie en dit ter  bescherming van onze industrie en onze arbeiders. Want de industriële activiteiten zijn (rechtstreeks en onrechtstreeks) goed voor 40% van de welvaart van Vlaanderen. Als de industriële motor hapert, stokt de welvaart.

We hopen dat ieder dit zich voldoende realiseert. Wij in ieder geval wel. Het is aan ons om er mede voor te zorgen dat de industrie de nodige zuurstof krijgt en ondersteuning (bv. op het gebied van onderzoek en ontwikkeling). Dat de nodige gelden worden vrijgemaakt (en niet alleen voor de banken). Dat de werknemers in de industrie niet in de kou gezet worden (en de beloftes bv. inzake tijdelijke werkloosheid ook uitgevoerd worden). Dat er een einde komt aan het misbruik van tijdelijke arbeidskrachten (die in tijden van crisis als eerste met het vuil op straat gezet worden). Dat er een einde komt aan de discriminatie tussen het arbeiders- en bediendestatuut. Dit is onze wens voor het nieuwe jaar. En daarenboven een gezond en strijdbaar 2009.

Herwig Jorissen                              Meryame Kitir
Voorzitter ABVV-Metaal                   ABVV-Metaal Ford lid OR - CPBW 
                                                       Kamerlid Sp.a